Najważniejsze przesłania dla farmaceutów w aptekach przyszpitalnych

materiał informacyjny najważniejsze informacje materiał z zestawu narzędzi

Zadania

1.    Do zadań związanych z poprawą praktyki stosowania antybiotyków zalicza się [42,56,76,94,95]:
a)    pracę w zespole ds. antybiotykoterapii w charakterze ważnego członka zespołu;
b)    współpracę ze specjalistą chorób zakaźnych i mikrobiologiem klinicznym w zakresie wdrażania programu szpitalnej polityki antybiotykowej;
c)    poprawę jakości praktyki zlecania antybiotyków (np. sprawdzenie możliwości interakcji z innymi lekami, optymalizację dawkowania i drogi podania, zapobieganie wystąpieniu działań niepożądanych);
d)    udzielanie konsultacji lekarzom zlecającym antybiotyki i przekazywanie im informacji zwrotnych w celu zapewnienia jakości praktyki zlecania antybiotyków;
e)    interwencje dotyczące ograniczeń w wykazie leków, takich jak wymogi dotyczące działań przedrejestracyjnych i postępowania w okresie po wprowadzeniu leków do obrotu, oraz ocenę stopnia przestrzegania tych ograniczeń;
f)    analizowanie danych dotyczących stosowania antybiotyków oraz kosztów związanych z ich stosowaniem w ramach nadzoru nad antybiotykoterapią i analizy porównawczej;
g)    wspieranie opartych na dowodach naukowych szpitalnych wytycznych dotyczących stosowania antybiotyków w leczeniu częstych zakażeń i w profilaktyce okołooperacyjnej;
h)    prowadzenie szpitalnego receptariusza leków przeciwdrobnoustrojowych (tj. wykazu leków dostępnych dla lekarzy ordynujących).

O czym należy wiedzieć

2.    Przestrzeganie ograniczeń w wykazie leków, a także spełnienie wymogów dotyczących działań przedrejestracyjnych i postępowania w okresie po wprowadzeniu do obrotu określonych antybiotyków, przyczynia się do zmniejszenia zużycia tych antybiotyków na oddziałach intensywnej opieki medycznej [43].

3.    Zalecana przez farmaceutę zmiana drogi podania leku z pozajelitowej na doustną umożliwia poprawę wyników klinicznych (np. skrócenie czasu podawania leków pozajelitowo bez negatywnego wpływu na wyniki kliniczne) [56].

4.    Specjalne formularze zamówień pozwalają ograniczyć czas stosowania okołooperacyjnej profilaktyki antybiotykowej i zmniejszyć częstość występowania zakażeń operowanego miejsca, zużycie antybiotyków oraz koszty ich stosowania [56].

5.    Farmaceuta może pełnić wiele funkcji na oddziale pomocy doraźnej – na przykład przekazywać na bieżąco informacje zwrotne i udzielać konsultacji dotyczących praktyki ordynowania antybiotyków, a także sprawdzać interakcje z innymi lekami. Dzięki temu można skrócić czas leczenia i obniżyć całkowity koszt opieki nad pacjentem [77].

Co można zrobić lub w jakim zakresie podjąć współpracę

6.    Wspierać proces tworzenia i wdrażania programu szpitalnej polityki antybiotykowej w danej placówce [69,94].

7.    Przekazywać lekarzom zlecającym antybiotyki informacje zwrotne i porady dotyczące wyboru antybiotyku, dawki, optymalizacji czasu antybiotykoterapii oraz drogi podania [31,94].

8.    Zachęcać klinicystów do zmiany drogi podania z pozajelitowej na doustną w odpowiednim czasie [56].

9.    Sprawdzać, czy antybiotyki ordynowane są w sposób zgodny z protokołami antybiotykoterapii na podstawie wytycznych opartych na dowodach naukowych. W razie stwierdzenia przypadków nieprzestrzegania wytycznych lub protokołów przez pracowników szpitala należy zapytać ich o powody takiego postępowania i pomóc im zrozumieć, co robią źle [69] [uzgodnione stanowisko ekspertów].

10.    Zbierać i przekazywać innym dane dotyczące stosowania antybiotyków oraz kosztów ich stosowania na poszczególnych oddziałach i w szpitalu [56,76].

11.    Wraz z lekarzami ordynującymi przekazywać informacje dotyczące stosowania antybiotyków w domu pacjentom, którzy po wypisaniu ze szpitala muszą kontynuować antybiotykoterapię [31].

12.    Przeprowadzać regularne szkolenia dla lekarzy zlecających antybiotyki w zakresie rozważnego stosowania antybiotyków oraz uczestniczyć w spotkaniach mających na celu wdrażanie w szpitalu opartych na dowodach naukowych wytycznych dotyczących stosowania antybiotyków [31,53,94,95].