Kernboodschappen voor ziekenhuisprofessionals op het gebied van infectiepreventie en -bestrijding en ziekenhuisepidemiologen

Taken

1.    Het is uw taak ervoor te zorgen dat de fundamentele elementen van het ziekenhuisprogramma voor infectiepreventie en -bestrijding worden uitgevoerd [82,84,85] [consensus onder deskundigen]. Deze bestaan onder meer uit:
a)    voorlichting en opleiding; 
b)    beleid en procedures; 
c)    aseptische technieken en klinische interventies;
d)    handhygiëne; 
e)    ontsmetting van instrumenten en apparatuur; 
f)    ontsmetting van de omgeving; 
g)    waterveiligheid; 
h)    vaccinatie van medisch personeel naast bedrijfsgezondheidszorg; 
i)    contacten onderhouden met volksgezondheidsorganisaties;
j)    integreren van infectiepreventie en -bestrijding in al het beleid; en 
k)    ervoor zorgen dat al het personeel, van het bestuur tot de afdeling, weet wat hun rol is in het voorkomen van infecties. 

2.    Andere taken zijn onder meer [31,42,56,82,85-87]:
a)    coördineren van ziekenhuissurveillance en preventie- en bestrijdingsprogramma's van zorginfecties; 
b)    ervoor zorgen dat er richtlijnen, protocollen en checklists voor infectiepreventie- en bestrijding beschikbaar zijn ter voorkoming van zorginfecties en overdracht van micro-organismen;
c)    informatie uitwisselen over lokale microbiologische en antibioticaresistentiepatronen;
d)    monitoren van naleving van infectiepreventie- en -bestrijdingsrichtlijnen;
e)    audits uitvoeren en rapporteren van surveillancegegevens over zorginfecties;
f)    ervoor zorgen dat antibioticabeheerprogramma's worden geïntegreerd in beleid en
programma's voor infectiepreventie en -bestrijding;
g)    voorlichten van alle relevante professionele zorgverleners over infectiepreventie- en -bestrijdingsinterventies om de overdracht van zowel antibioticaresistente als antibioticagevoelige bacteriën te beperken. 

Voorbeeld

3.    Griekenland - Een drie jaar durend veelzijdig infectiebestrijdingsprogramma ter bestrijding van de verspreiding van carbapenem-resistente bacteriën op een afdeling hematologie van een ziekenhuis voor tertiaire zorg leidde tot minder infecties veroorzaakt door deze bacteriën [88].

4.    Italië - Een vier jaar durend infectiebestrijdingsprogramma verminderde de incidentie van infecties en kolonisatie veroorzaakt door carbapenem-resistente bacteriën in een opleidingsziekenhuis. Het programma omvatte antibioticabeheermaatregelen gericht op het gebruik van carbapenem [62].

5.    De ECDC-gids (link) bevat online hulpmiddelen voor de preventie en bestrijding van zorginfecties.

Wat kunt u doen?

6.    Maak richtsnoeren voor infectiepreventie- en -bestrijdingsmaatregelen ter vermindering van zorginfecties en overdracht van micro-organismen gemakkelijk en op betrouwbare wijze toegankelijk. Deze richtsnoeren kunnen richtlijnen, protocollen en checklisten omvatten [consensus onder deskundigen].

7.    Organiseer en stimuleer samen met ziekenhuisbeheerders voorlichtingsevenementen, -cursussen en -bijeenkomsten om infectiepreventie- en -bestrijdingsactiviteiten bij alle professionele zorgverleners aan te scherpen (bijv. handhygiëne, contactvoorzorgsmaatregelen, actieve afname van inventarisatiekweken en reiniging van de omgeving) [89].

8.    Als u ziet dat medewerkers in het ziekenhuis of de zorginstelling zich niet houden aan richtlijnen of protocollen, vraag hun dan wat daarvan de reden is en maak hun met hulpmiddelen duidelijk wat ze fout doen [69] [consensus onder deskundigen].

9.    Coördineer ziekenhuissurveillance van zorginfecties door toepassing van [82,85] [consensus onder deskundigen]:
•    puntprevalentieonderzoeken die een momentopname laten zien van het aantal patiënten met zorginfecties in het ziekenhuis op een bepaald moment; en
•    langetermijnsurveillance van de incidentie van zorginfecties (bijv. op intensivecareafdelingen of voor specifieke typen infecties).

10.    Gebruik lokale gegevens over zorginfecties, stel lokale doelstellingen en zoek uit waar extra ondersteuning op het gebied van infectiepreventie en -bestrijding nodig is [82,85] [consensus onder deskundigen].

11.    Controleer hoe effectief gerichte preventieve maatregelen zijn in het verminderen van de overdracht van antibioticaresistente bacteriën [82,85] [consensus onder deskundigen].

12.    School professionele zorgverleners regelmatig bij over het uitvoeren van effectieve preventie- en bestrijdingsstrategieën [82,85] [consensus onder deskundigen].