Najważniejsze przesłania dla pracowników oddziału pomocy doraźnej [lekarzy i kierowników]

1.    Osoby te mają istotne znaczenie dla poprawy praktyki stosowania antybiotyków zarówno w warunkach lecznictwa zamkniętego, jak i otwartego, ponieważ oddział ten stanowi punkt kontaktu między szpitalem a środowiskiem zewnętrznym [77].

2.    Zastosowane na tym oddziale schematy antybiotykoterapii mają istotny wpływ na dalsze leczenie w warunkach szpitalnych i pozaszpitalnych [77].

Zadania

3.    Do zadań klinicznych związanych z poprawą praktyki stosowania antybiotyków zalicza się [102] [uzgodnione stanowisko ekspertów]:
a)    przestrzeganie opartych na dowodach naukowych lokalnych wytycznych dotyczących stosowania antybiotyków w leczeniu częstych zakażeń; 
b)    podejmowanie decyzji dotyczących początkowych dawek antybiotyków u pacjentów hospitalizowanych;
c)    wykonywanie stosownych posiewów przed rozpoczęciem antybiotykoterapii, co pozwoli dopasować leczenie do indywidualnych potrzeb lub zakończyć je w trakcie hospitalizacji;
d)    przekazywanie wszystkich istotnych informacji dotyczących pacjenta oraz decyzji o leczeniu lekarzom kontynuującym terapię w warunkach szpitalnych lub ambulatoryjnych;
e)    informowanie pacjentów (i członków ich rodzin) o wskazaniach do antybiotykoterapii, możliwych działaniach niepożądanych i zasadach prawidłowego stosowania antybiotyków.

4.    Do zadań oddziału zalicza się [77] [uzgodnione stanowisko ekspertów]:
a)    Udostępnianie opartych na dowodach naukowych szpitalnych wytycznych dotyczących stosowania antybiotyków oraz klinicznych algorytmów diagnozowania, leczenia i zwalczania najczęstszych zakażeń spotykanych na tym oddziale (tj. zakażeń dróg oddechowych, zakażeń skóry i tkanek miękkich, zakażeń dróg moczowych i posocznicy). Należy w nich uwzględnić informacje na temat wskazań, wyboru leku, dawki, drogi podania i czasu trwania leczenia.
b)    Sprawdzanie, czy wytyczne zawierają dane dotyczące lokalnych danych mikrobiologicznych i schematów antybiotykooporności oraz odzwierciedlają wykaz pozycji w aktualnym receptariuszu szpitalnym.
c)    Kontrolowanie i interpretowanie na bieżąco danych dotyczących posiewów mikrobiologicznych dzięki koordynacji z pracownikami laboratorium mikrobiologicznego skutecznego przekazywania wyników badań lekarzom ordynującym.
d)    Dokształcanie pracowników w zakresie chorób zakaźnych i zasad rozważnego stosowania antybiotyków.

Co można zrobić

5.    Przestrzegać protokołów antybiotykoterapii sporządzonych według wytycznych opartych na dowodach naukowych (np. dla posocznicy, [74]zakażeń dróg moczowych[103], zakażeń skóry i tkanek miękkich [104]) oraz stosować zasady profilaktyki i kontroli zakażeń obowiązujące w danej placówce [31][uzgodnione stanowisko ekspertów].

6.    Przy przepisywaniu antybiotyku należy zbierać dokładny wywiad od pacjenta z uwzględnieniem informacji dotyczących niedawno stosowanych antybiotyków, uczulenia na leki, leczenia immunosupresyjnego oraz czynników ryzyka rozwoju oporności na antybiotyki (na przykład niedawna hospitalizacja, przeprowadzony niedawno zabieg lub odbyta niedawno podróż poza granice Europy) [31].

7.    Należy na bieżąco monitorować lokalne schematy antybiotykooporności na swoim oddziale, w szpitalu i w warunkach pozaszpitalnych [31] [uzgodnione stanowisko ekspertów].

8.    Rozpoczynać antybiotykoterapię wyłącznie wówczas, gdy istnieją dowody na zakażenie bakteryjne i nie leczyć przypadków kolonizacji bakteryjnej [31,72].

9.    Unikać niepotrzebnej profilaktyki antybiotykowej [31,73].

10.    U pacjentów z ciężkimi zakażeniami rozpoczynać skuteczną antybiotykoterapię możliwie najszybciej [31,74].

11.    Upewnić się, że przed rozpoczęciem antybiotykoterapii pobrano materiał na posiew [31,42,70,71].

12.    Wpisywać w karcie pacjenta informacje dotyczące wskazań do antybiotykoterapii, wyboru leku, dawki, drogi podania i czasu trwania leczenia [31,42,70,71].

13.    W razie wątpliwości przed przepisaniem antybiotyku należy [25,26,53,70] [uzgodnione stanowisko ekspertów]:
•    sprawdzić lokalne, regionalne i krajowe dane epidemiologiczne;
•    poszukać wskazówek i zwrócić się z prośbą o radę do starszych stażem kolegów lub członków zespołu ds. antybiotykoterapii.

14.    Regularnie uczestniczyć w szkoleniach i spotkaniach mających na celu wspieranie wdrażania w szpitalu: a) zasad rozważnego stosowania antybiotyków, b) opartych na dowodach naukowych miejscowych wytycznych dotyczących stosowania antybiotyków oraz c) środków profilaktyki i kontroli zakażeń [52,53].